วิธียืดอายุดอกไม้ในแจกัน ถ่านช่วยได้จริงไหม

อยากให้ดอกไม้ในแจกันสดอยู่นาน หลายคนเคยได้ยินเคล็ดลับว่าให้ใส่ถ่านลงไปในน้ำ คำตอบสั้น ๆ คือถ่านช่วยได้นิดหน่อย โดยเฉพาะเรื่องน้ำใสและกลิ่น แต่สิ่งที่ทำให้ดอกไม้อยู่ได้นานจริง ๆ คือการดูแลพื้นฐาน ทั้งแจกันสะอาด ตัดก้าน เปลี่ยนน้ำ และใช้ผงยืดอายุดอกไม้ บทความนี้รวมวิธียืดอายุดอกไม้ในแจกันที่ได้ผล และบอกตรง ๆ ว่าถ่านช่วยอะไรได้บ้าง

ถ้าจะลองใช้ถ่าน ต้องเป็นถ่านกัมมันต์ (activated charcoal) แบบที่ขายสำหรับกรองน้ำหรือตู้ปลาเท่านั้น ไม่ใช่ถ่านปิ้งย่าง เพราะถ่านปิ้งย่างและถ่านอัดแท่งมักมีสารเร่งไฟและขี้เถ้า ทำให้น้ำสกปรกกว่าเดิม

ถ่านชาร์โคลช่วยดอกไม้ได้แค่ไหน

ถ่านกัมมันต์ผ่านการเผาที่อุณหภูมิสูงจนมีรูพรุนเล็ก ๆ จำนวนมาก รูพรุนพวกนี้ดูดซับสารบางอย่างในน้ำได้ดี เช่น คลอรีนและสารที่ทำให้เกิดกลิ่น จึงใช้ในไส้กรองน้ำทั่วไป ในแจกันดอกไม้ ผลที่เห็นชัดที่สุดคือน้ำใสขึ้นและกลิ่นน้อยลง ส่วนเรื่องอื่นต้องแยกให้ชัด

1) ช่วยได้: ดูดคลอรีนและสิ่งปนเปื้อนบางอย่าง

ถ่านกัมมันต์ดูดคลอรีนและสารอินทรีย์บางชนิดในน้ำประปาได้ ถ้าที่บ้านใช้น้ำกรองหรือน้ำดื่มอยู่แล้ว ข้อนี้แทบไม่ต่างกัน

2) ช่วยได้บ้าง: ลดกลิ่น แต่ไม่ได้ฆ่าเชื้อ

สาเหตุหลักที่ดอกไม้โรยเร็วคือแบคทีเรียในน้ำ ซึ่งทำให้ปลายก้านอุดตันจนดูดน้ำไม่ได้ ถ่านทำให้น้ำดูใสและกลิ่นน้อยลง แต่ไม่ได้ฆ่าเชื้อ น้ำที่ดูใสจึงยังต้องเปลี่ยนตามปกติ

3) ช่วยไม่ได้: ก๊าซเอทิลีนจากผลไม้

ก๊าซเอทิลีนเป็นฮอร์โมนพืชที่ทำให้ดอกไม้โรยเร็ว มาจากผลไม้สุก เช่น กล้วยและแอปเปิล และจากดอกที่เริ่มเหี่ยว ถ่านที่จมอยู่ในน้ำไม่ได้ช่วยเรื่องนี้ วิธีที่ได้ผลคือวางแจกันให้ห่างจากจานผลไม้ และเด็ดดอกที่โรยออกทันที

4) ช่วยไม่ได้: ให้อาหารดอกไม้

ถ่านไม่ได้ให้อาหารหรือปรับน้ำให้ก้านดูดง่ายขึ้น สิ่งที่ทำหน้าที่นี้คือผงยืดอายุดอกไม้ (flower food) ซึ่งเป็นตัวช่วยที่ได้ผลกว่าถ่านมาก

น้ำยายืดอายุดอกไม้ ใช้อะไรดี

ถ้าถามว่าใส่อะไรในน้ำแล้วดอกไม้อยู่นานที่สุด คำตอบคือผงยืดอายุดอกไม้ (flower food) ที่ร้านดอกไม้มักแนบมากับช่อ ในซองมีสามอย่างที่ดอกไม้ต้องการ คือน้ำตาลเป็นอาหาร สารที่ช่วยให้ก้านดูดน้ำง่าย และสารลดแบคทีเรีย ผสมตามปริมาณที่ซองบอก ใส่มากหรือน้อยเกินไปก็ได้ผลไม่ดี

ถ้าผงหมดแล้ว สิ่งที่ช่วยได้มากที่สุดคือเปลี่ยนน้ำสะอาดให้บ่อยขึ้น สูตรทำเองที่แชร์กันบ่อย เช่น น้ำตาล น้ำมะนาว หรือน้ำยาฟอกขาวไม่กี่หยด ได้ผลไม่แน่นอน และถ้าผสมผิดสัดส่วนอาจทำให้ดอกไม้เสียเร็วกว่าเดิม ถ้าไม่แน่ใจ ใช้น้ำสะอาดแล้วเปลี่ยนทุกวันปลอดภัยที่สุด

ส่วนคนที่ถามว่าใช้อะไรฉีดดอกไม้ให้สด ดอกไม้ส่วนใหญ่ดูดน้ำทางก้าน การฉีดน้ำที่กลีบช่วยได้น้อย และกับบางดอก เช่น กุหลาบหรือรานันคูลัส กลีบที่เปียกบ่อยจะช้ำและขึ้นราง่าย ยกเว้นไฮเดรนเยียที่ดูดน้ำทางกลีบได้ด้วย

วิธีทำให้ดอกไม้สดอยู่นานในแจกัน

นี่คือขั้นตอนที่ฟลอริสต์ของเราทำทุกวัน และทำตามที่บ้านได้ง่าย ๆ

1. ล้างแจกันให้สะอาด ใช้น้ำยาล้างจานกับน้ำอุ่น ขัดคราบที่ก้นแจกัน แล้วล้างน้ำเปล่าอีกรอบ แจกันที่มีคราบเก่าคือแหล่งแบคทีเรีย
2. ตัดก้านเฉียงใหม่ ตัดออก 2–3 ซม. ด้วยกรรไกรหรือมีดที่คม ก้านที่ตัดเฉียงดูดน้ำได้ดีกว่า
3. เด็ดใบที่อยู่ใต้น้ำออก ใบที่จมน้ำจะเน่าและทำให้น้ำเสียเร็ว
4. ใส่ผงยืดอายุดอกไม้ ตามปริมาณในซอง
5. เปลี่ยนน้ำทุก 1–2 วัน และตัดปลายก้านใหม่เล็กน้อยทุกครั้งที่เปลี่ยนน้ำ
6. วางให้ถูกที่ ห่างแดดตรง ลมแอร์ที่เป่าใส่ และจานผลไม้ ในอากาศร้อนของกรุงเทพฯ ห้องที่เย็นที่สุดในบ้านคือที่ที่ดอกไม้อยู่ได้นานที่สุด

ถ้าอยากลองใช้ถ่าน ทำแบบนี้

• เลือกถ่านกัมมันต์สำหรับกรองน้ำหรือตู้ปลา ล้างน้ำเปล่าก่อนใช้เพื่อไล่ผงถ่าน
• ใส่ที่ก้นแจกันก่อนเติมน้ำ ใช้เพียง 2–3 ชิ้นก็พอ
• ยังต้องเปลี่ยนน้ำตามปกติ และเปลี่ยนถ่านใหม่ทุกครั้งที่ล้างแจกัน
• ใช้คู่กับผงยืดอายุดอกไม้ได้ ถ่านไม่ได้มาแทนผง

สรุป

ถ่านกัมมันต์เป็นตัวช่วยเสริมที่ทำให้น้ำใสและกลิ่นน้อยลง แต่ไม่ใช่ความลับที่ทำให้ดอกไม้อยู่ได้นานขึ้นเอง เคล็ดลับจริงยังเป็นเรื่องเดิม คือแจกันสะอาด ตัดก้านเฉียง เปลี่ยนน้ำบ่อย ใช้ผงยืดอายุดอกไม้ และวางให้ห่างแดดกับผลไม้

มีคำถามเรื่องการดูแลดอกไม้ ทักมาถามเราได้เสมอ หรือเลือกช่อดอกไม้ของเรา ฟลอริสต์จัดสดทุกช่อพร้อมผงยืดอายุดอกไม้ ส่งทั่วกรุงเทพฯ ภายใน 3 ชั่วโมง สั่งก่อน 17.00 น. รับได้วันเดียวกัน